- نهال گردو
- نهال پسته
- نهال بادام
- نهال گلابی
- نهال زیتون
- نهال فندق
- نهال آلبالو
- نهال انار
- نهال انگور
- نهال بلوبری
- نهال سیب
- نهال گیلاس
- نهال شاه بلوط
- نهال شلیل
- نهال نارنگی
- نهال شاه توت
- نهال سنجد
- نهال زرشک
- نهال سماق
- نهال نارنج
- نهال انجیر
- نهال موز
- نهال آناناس
- نهال زغال اخته
- نهال لیموترش
- نهال لیموشیرین
- نهال زردآلو
- نهال خرمالو
- نهال گوجه سبز
- نهال ازگیل
- نهال زالزالک
- نهال چیکو
- نهال گواوا
- نهال پاپایا
- نهال توت موزی
- نهال گریپ فروت
- نهال توت
- نهال کیوی
- نهال آلو
- نهال تمشک
- نهال کنار
- نهال پوملو
- نهال کامکوات
- نهال انبه
- نهال هلو
- نهال پرتقال
- نهال فلفل سیاه
- نهال به
- نهال عناب
حمله خاموش شتهها به برگچه گردو؛ شربت چسبندهای که کل بار امسال را سیاه میکند
حمله خاموش شتهها به برگچه گردو؛ شربت چسبندهای که کل بار امسال را سیاه میکند
حمله خاموش شتهها به برگچه گردو از آن مشکلاتی است که ممکن است باغدار در روزهای اول اصلاً جدی نگیرد. چند برگچه کمی براق میشوند، سطح برگ حالت چسبناک پیدا میکند و شاید تعدادی حشره ریز در پشت برگ دیده شوند؛ اما همین نشانههای کوچک گاهی آغاز یک زنجیره خسارت هستند. شتهها با مکیدن شیره گیاهی، بخشی از توان فتوسنتزی برگ را کاهش میدهند و همزمان مادهای شیرین و چسبناک به نام عسلک روی برگ و شاخه باقی میگذارند. این ماده سطح برگ را برای رشد قارچهای دودهای آماده میکند و در نتیجه برگهای سبز بهتدریج ظاهری سیاه و کثیف پیدا میکنند.
مسئله فقط ظاهر درخت نیست. وقتی سطح برگچههای جوان گردو زیر عسلک و دوده پوشیده شود، فعالیت طبیعی برگ افت میکند و درخت در دورهای که برای رشد میوه و پر کردن مغز به برگهای سالم نیاز دارد، فشار بیشتری تحمل میکند. باغدار در چنین شرایطی نباید منتظر گسترش سیاهی بماند. تشخیص شته، پیدا کردن کانون فعالیت و کنترل جمعیت در مراحل اولیه، مسیر مدیریت باغ را بسیار سادهتر میکند. حتی هنگام خرید نهال گردو نیز توجه به سلامت برگ، شاخه و وضعیت عمومی نهال اهمیت دارد؛ زیرا شروع یک باغ سالم از انتخاب گیاه سالم آغاز میشود.
شتهها چگونه بدون سروصدا وارد برگچههای گردو میشوند؟
شتهها حشرات کوچکی هستند که معمولاً روی بافتهای جوان و نرم فعالیت بیشتری دارند. برگچههای تازه بازشده، نوک شاخههای جوان و قسمتهایی از گیاه که شیره بیشتری در اختیار دارند، برای تغذیه این آفت جذابتر هستند. اندازه کوچک شته باعث میشود باغدار در نگاه اول آن را با گردوغبار، لکههای سطحی یا حتی حشرات بیاهمیت اشتباه بگیرد.
با افزایش جمعیت، نشانهها واضحتر میشوند. برگچه ممکن است کمی پیچ بخورد، رشد آن کاهش پیدا کند یا سطحش حالت براق و چسبناک داشته باشد. اگر دست خود را روی برگ بکشید، چسبندگی غیرعادی را احساس میکنید. گاهی مورچهها نیز روی شاخه و برگ رفتوآمد زیادی دارند؛ زیرا عسلک شته برای آنها منبع غذایی جذابی است. بنابراین افزایش ناگهانی رفتوآمد مورچهها روی سرشاخههای گردو میتواند یک سرنخ مهم برای جستوجوی شته باشد.
شربت چسبنده روی برگ گردو چیست و چرا باید آن را جدی گرفت؟
آنچه باغدار به شکل قطرههای براق و شیرین روی برگ میبیند، در بسیاری از موارد همان عسلک شتههاست. شته هنگام تغذیه مقدار زیادی از شیره گیاهی را دریافت میکند و بخشی از مواد قندی را به صورت عسلک دفع میکند. این ماده روی برگچه، دمبرگ، شاخه و حتی میوههای پایینتر مینشیند و سطح گیاه را چسبناک میکند.
اگر عسلک مدت زیادی روی برگ باقی بماند، قارچهای دودهای روی آن رشد میکنند. این قارچها معمولاً از خود بافت برگ تغذیه نمیکنند، اما لایه تیرهای روی سطح گیاه ایجاد میکنند. همین پوشش سیاه میتواند نور دریافتی برگ را کاهش دهد و ظاهر درخت را بهشدت تغییر دهد. بنابراین وقتی باغدار با برگهای سیاه گردو روبهرو میشود، باید ابتدا ارتباط احتمالی میان شته، عسلک و قارچ دودهای را بررسی کند.
چرا برگچههای جوان گردو هدف جذابی برای شتهها هستند؟
بافت جوان و نرم برگچه نسبت به برگهای کاملاً بالغ برای بسیاری از حشرات مکنده مناسبتر است. شتهها با قطعات دهانی تخصصی خود به بافت گیاه دسترسی پیدا میکنند و از شیره آن تغذیه میکنند. در نتیجه، هرچه رشد بهاره و تشکیل برگهای تازه بیشتر باشد، فرصت بیشتری برای شکلگیری جمعیت آفت وجود دارد.
این وضعیت درخت را در یک چرخه نامطلوب قرار میدهد. شته از برگ تغذیه میکند، عسلک تولید میکند، سطح برگ چسبناک میشود و قارچ دودهای ظاهر برگ را سیاه میکند. اگر باغدار فقط قسمت سیاه را ببیند و علت اصلی را جستوجو نکند، ممکن است سراغ قارچکش برود؛ در حالی که تا زمانی که جمعیت شته فعال باشد، منبع اصلی عسلک همچنان وجود دارد.
حمله خاموش شتهها چه زمانی به خسارت واقعی تبدیل میشود؟
وجود چند شته روی یک برگ الزاماً به معنی خسارت شدید نیست. مشکل زمانی جدیتر میشود که جمعیت آفت افزایش پیدا کند و بخش زیادی از برگچههای جوان را درگیر کند. درخت گردو برای تولید انرژی به سطح سبز سالم نیاز دارد و برگهای درگیر با آفت یا پوشش دودهای، کارایی طبیعی خود را از دست میدهند.
نشانههای هشداردهنده را میتوان در چند مورد خلاصه کرد:
- افزایش تعداد شته روی پشت برگچهها
- چسبناک شدن سطح برگ و شاخه
- افزایش غیرعادی رفتوآمد مورچهها
- پیچیدگی یا بدشکلی برگچههای جوان
- توقف نسبی رشد سرشاخهها
- ظاهر شدن لکه یا پوشش سیاه روی سطح برگ
- کاهش شادابی بخشهای جوان تاج
- تجمع حشرات ریز اطراف جوانهها و سرشاخهها
اگر چند مورد از این نشانهها همزمان دیده شوند، بررسی دقیق برگها اهمیت بیشتری پیدا میکند. بهتر است باغدار چند برگ جوان را از نقاط مختلف تاج انتخاب کند و پشت و روی آنها را با دقت نگاه کند.
پشت برگ را ببینید؛ جایی که شتهها پنهان میشوند
بسیاری از باغداران فقط سطح بالایی برگ را نگاه میکنند. در حالی که برای پیدا کردن شته باید پشت برگچه، محل اتصال برگ و سرشاخههای جوان نیز بررسی شود. حشرات کوچک ممکن است در بخشهای سایهدار برگ تجمع کنند و از دید مستقیم دور بمانند.
برای پایش ساده، چند برگچه جوان را انتخاب کنید و آنها را زیر نور مناسب بررسی کنید. اگر حشرات ریز نرمبدن، تجمع گروهی، پوستههای باقیمانده یا قطرات چسبناک دیدید، احتمال فعالیت شته افزایش پیدا میکند. عکسبرداری از نمای نزدیک نیز کمک میکند وضعیت جمعیت را در روزهای بعد مقایسه کنید.
یک نکته مهم این است که همه حشرات کوچک روی برگ، شته نیستند. برخی حشرات شکارگر نیز ممکن است در همان محدوده حضور داشته باشند. بنابراین قبل از کنترل گسترده، باید تشخیص را جدی گرفت.
مورچهها چرا خبر حمله شتهها را زودتر از باغدار میرسانند؟
رابطه شته و مورچه یکی از جالبترین نشانههای قابل مشاهده در باغ است. مورچهها به عسلک علاقه دارند و در بعضی شرایط روی برگها و سرشاخههای آلوده رفتوآمد بیشتری نشان میدهند. به همین دلیل، مشاهده مسیر مشخص مورچهها به سمت سرشاخهها میتواند باغدار را به سمت کانون شته هدایت کند.
البته هر مورچهای که روی درخت دیده شود، الزاماً نشانه حضور شته نیست. بهتر است مسیر رفتوآمد مورچه را دنبال کنید و برگها و جوانههای همان محدوده را بررسی کنید. اگر همزمان شته و عسلک وجود داشته باشد، ارتباط میان این دو نشانه بسیار محتملتر خواهد بود.
قارچ دودهای مقصر سیاهی برگ گردو است یا شته؟
سیاهی برگ معمولاً توجه باغدار را به سمت بیماری قارچی میبرد، اما در بسیاری از موارد باید ابتدا منبع ماده چسبناک را پیدا کرد. قارچهای دودهای روی سطوح پوشیده از عسلک رشد میکنند و یک لایه سیاه روی برگ ایجاد میکنند. بنابراین اگر ابتدا شته را کنترل نکنید، حذف ظاهری دوده نیز مشکل اصلی را حل نمیکند.
برگ آلوده را با انگشت لمس کنید. اگر سطح آن علاوه بر سیاهی، حالت چسبناک دارد، احتمال وجود عسلک را جدی بگیرید. سپس پشت همان برگ و برگهای اطراف را برای پیدا کردن شته بررسی کنید. این روش ساده میتواند مسیر تشخیص را از «قارچ ناشناخته» به «آفت مکنده و عسلک» تغییر دهد.
چرا کنترل دیرهنگام شته در باغ گردو دردسرساز میشود؟
شتهها سرعت تولیدمثل بالایی دارند و در شرایط مناسب میتوانند جمعیت خود را در مدت کوتاهی افزایش دهند. به همین دلیل، فاصله چند روزه بین مشاهده نخستین نشانه و اقدام اصلاحی اهمیت دارد. یک جمعیت کوچک که امروز فقط چند سرشاخه را درگیر کرده، ممکن است در ادامه بخش بیشتری از تاج را تحت تأثیر قرار دهد.
از طرف دیگر، برگچههای جوان در دوره رشد حساس هستند. اگر شتهها مدت طولانی از آنها تغذیه کنند، برگ فرصت کمتری برای رشد طبیعی پیدا میکند. چنین وضعیتی در درختی که همزمان با رشد میوه، شاخه و برگ تازه روبهروست، فشار بیشتری ایجاد میکند.
پس از مشاهده نخستین کانون، منتظر سیاه شدن کامل برگها نمانید. ابتدا نوع حشره را شناسایی کنید، شدت جمعیت را بسنجید و بعد درباره روش کنترل تصمیم بگیرید.
اشتباه رایج؛ وقتی باغدار فقط قارچ دودهای را درمان میکند
یکی از اشتباههای رایج، تمرکز کامل روی ظاهر سیاه برگ است. باغدار ممکن است تصور کند عامل اصلی یک بیماری قارچی است و بدون بررسی حشرات مکنده، برنامه قارچکشی را آغاز کند. این کار در شرایطی که شته همچنان عسلک تولید میکند، علت اصلی را هدف نمیگیرد.
راه درست از مشاهده دقیق شروع میشود. اگر پوشش سیاه روی ماده چسبناک شکل گرفته باشد، باید ارتباط میان شته و قارچ دودهای را بررسی کرد. در این شرایط، مدیریت شته نقش اصلی دارد و با کاهش عسلک، شرایط رشد دوده نیز نامناسبتر میشود.
این تفاوت کوچک در تشخیص، هزینه و زمان زیادی برای باغدار ذخیره میکند. به جای اینکه هر لکه سیاه را یک بیماری مستقل بدانید، ابتدا زنجیره علت و معلول را پیدا کنید.
دشمنان طبیعی شتهها را قبل از سمپاشی بشناسید
در باغ سالم، شتهها تنها نیستند. کفشدوزکها، لارو برخی مگسهای شکارگر و بعضی زنبورهای پارازیتوئید از دشمنان طبیعی شتهها به شمار میروند. حضور این موجودات میتواند به کاهش طبیعی جمعیت آفت کمک کند.
به همین دلیل، هر حشره کوچکی که روی برگ میبینید نباید هدف سمپاشی قرار گیرد. بعضی لاروهای شکارگر ظاهر متفاوتی دارند و نقش آنها دقیقاً برعکس شتههاست. اگر باغدار بدون شناسایی، سم گسترده مصرف کند، ممکن است بخشی از دشمنان طبیعی آفت را نیز از بین ببرد.
پایش دقیق قبل از کنترل شیمیایی اهمیت زیادی دارد. اگر جمعیت شته پایین باشد و همزمان تعداد مناسبی از دشمنان طبیعی در باغ حضور داشته باشند، تصمیم مدیریتی با حالتی که شتهها تمام سرشاخهها را پوشاندهاند یکسان نخواهد بود.
چه زمانی سراغ کنترل شیمیایی شته گردو برویم؟
تصمیم برای مصرف سم باید بر اساس شدت آلودگی، مرحله رشد درخت، نوع شته، حضور دشمنان طبیعی و محصول ثبتشده برای همان آفت و گیاه انجام شود. انتخاب سم صرفاً بر اساس نام یک ماده یا توصیه عمومی اینترنتی، روش مطمئنی نیست.
اگر جمعیت آفت بالا رفته و خسارت در حال گسترش است، کارشناس گیاهپزشکی میتواند بر اساس شرایط باغ، گزینه مناسب را مشخص کند. رعایت دوز درجشده روی برچسب، زمان مصرف و فاصله ایمنی اهمیت زیادی دارد. مصرف بیشتر از مقدار توصیهشده لزوماً کنترل بهتری ایجاد نمیکند و میتواند پیامدهای نامطلوبی برای محیط باغ داشته باشد.
در باغهایی که محصول خوراکی تولید میکنند، انتخاب نهاده مجاز و رعایت دوره کارنس اهمیت ویژهای دارد. هدف از کنترل، کاهش جمعیت آفت و حفظ سلامت درخت است، نه صرفاً حذف همه حشرات موجود در باغ.
آیا شستوشوی برگ میتواند عسلک را از بین ببرد؟
شستوشوی برگ ممکن است بخشی از عسلک و آلودگی سطحی را پاک کند، اما اگر شته همچنان فعال باشد، ماده چسبناک دوباره روی برگ ایجاد میشود. بنابراین شستوشو را باید یک اقدام کمکی دانست، نه درمان علت اصلی.
در باغهای کوچک یا نهالهای گلدانی، پاک کردن سطح برگ با آب مناسب میتواند ظاهر گیاه را بهتر کند و بخشی از پوشش سطحی را کاهش دهد. با این حال، پشت برگ و سرشاخهها همچنان نیاز به پایش دارند.
اگر بعد از تمیز شدن برگ، چند روز بعد دوباره سطح آن چسبناک شد، به جای تکرار شستوشو، دنبال منبع عسلک بگردید. برگ تازه چسبناک معمولاً نشان میدهد عامل تولیدکننده عسلک هنوز در محیط فعال است.
رابطه تغذیه و شدت رشد شتهها را اشتباه تفسیر نکنید
تغذیه متعادل برای سلامت گردو ضروری است، اما افزایش بیرویه برخی کودها راهکار کنترل شته محسوب نمیشود. رشد بیش از حد و تولید بافتهای نرم و آبدار در شرایط خاص میتواند محیط مناسبتری برای برخی آفات مکنده فراهم کند.
بنابراین اگر شته در باغ افزایش یافته است، نسخه کوددهی را بدون بررسی تغییر ندهید. وضعیت رشد شاخه، رنگ برگ، نیاز واقعی درخت و برنامه تغذیهای قبلی را در کنار شدت آلودگی بررسی کنید. هدف باید رسیدن به رشد متعادل باشد.
گاهی باغدار برای جبران ضعف ظاهری درخت، مقدار زیادی کود مصرف میکند؛ در حالی که علت ضعف ممکن است به آفت، بیماری ریشه، تنش آبی یا مشکل دیگری مربوط باشد. تشخیص درست همیشه قبل از تغییر شدید برنامه تغذیه قرار میگیرد.
نهال گردو اصلاح شده چه ارتباطی با سلامت باغ آینده دارد؟
وقتی باغ جدیدی احداث میکنید، کیفیت نهال روی هزینههای سالهای آینده اثر میگذارد. یک نهال گردو اصلاح شده که از منبع معتبر تهیه شده باشد، باید از نظر سلامت عمومی، کیفیت ریشه، محل پیوند و سازگاری با شرایط منطقه بررسی شود.
البته انتخاب نهال سالم به معنای مصونیت درخت از شته نیست. آفات مکنده میتوانند وارد باغهای سالم نیز شوند. تفاوت در اینجاست که باغدار با نهال سالم، یک شروع مناسب برای رشد و استقرار درخت دارد و راحتتر میتواند برنامه پایش و مدیریت را اجرا کند.
هنگام سفارش، اطلاعات مربوط به رقم و پایه را دریافت کنید و نهال را هنگام تحویل از نظر آسیب، خشکی ریشه و سلامت شاخهها بررسی کنید. همین دقت اولیه، احتمال بسیاری از مشکلات استقرار را کاهش میدهد.
قیمت نهال گردو را کنار هزینههای آینده باغ ببینید
قیمت نهال گردو تنها یکی از هزینههای احداث باغ است و نباید بهتنهایی معیار تصمیم قرار گیرد. نهالی که فقط به دلیل ارزانتر بودن انتخاب شود، اگر کیفیت ریشه یا سلامت عمومی مناسبی نداشته باشد، ممکن است هزینههای بیشتری در ادامه ایجاد کند.
برای مقایسه، مشخصات چند نهال مشابه را کنار هم قرار دهید. رقم، پایه، سن، وضعیت ریشه، سلامت تنه و شرایط تحویل باید در مقایسه حضور داشته باشند. چنین مقایسهای تصویر واقعیتری از ارزش نهال در اختیار باغدار میگذارد.
در باغ تجاری، زمان نیز ارزش اقتصادی دارد. جایگزینی نهال ضعیف یعنی بخشی از زمین و زمان رشد باغ را از دست میدهید. بنابراین نگاه بلندمدت به انتخاب نهال، منطقیتر از تمرکز صرف روی عدد خرید است.
نهالستان چه اطلاعاتی باید درباره نهال گردو در اختیار باغدار بگذارد؟
هنگام انتخاب نهالستان، فقط عکس نهال یا ارتفاع آن را معیار قرار ندهید. اطلاعات فنی به شما کمک میکند تفاوت میان یک نهال سالم و یک محصول صرفاً ظاهری را بهتر تشخیص دهید.
پیش از سفارش درباره موارد زیر سؤال کنید:
- رقم و پایه نهال
- سن تقریبی و وضعیت رشد
- سلامت ریشه و طوقه
- محل و کیفیت پیوند
- شرایط نگهداری نهال پیش از ارسال
- نحوه بستهبندی و حمل
- سازگاری رقم با اقلیم منطقه
- شرایط مشاوره پیش از کاشت
هرچه اطلاعات دقیقتر باشد، احتمال انتخاب اشتباه کمتر خواهد شد. باغدار باید بداند چه گیاهی دریافت میکند و چه شرایطی برای استقرار آن نیاز دارد.
چرا پایش هفتگی برگ گردو از سمپاشی کور بهتر است؟
یک برنامه پایش ساده میتواند بسیاری از حملههای شته را در همان مراحل اولیه آشکار کند. لازم نیست هر هفته تمام برگهای یک باغ بزرگ را بررسی کنید. چند درخت شاخص را انتخاب کنید و از قسمتهای مختلف تاج، برگچههای جوان و سرشاخهها را بررسی کنید.
در هر نوبت، وجود شته، عسلک، مورچه و پوشش دودهای را یادداشت کنید. اگر تعداد شتهها افزایش پیدا کرد، کانون را روی نقشه ساده باغ علامت بزنید. این اطلاعات در تصمیمگیریهای بعدی ارزش زیادی دارند.
پایش منظم یک مزیت دیگر هم دارد؛ باغدار میتواند تفاوت میان یک آلودگی گذرا و روند افزایشی جمعیت آفت را تشخیص دهد. همین تفاوت، زمان اقدام را دقیقتر میکند.
فروش نهال و اهمیت سلامت برگ در زمان تحویل
اگر به دنبال فروش نهال هستید، سلامت نهال هنگام تحویل را جدی بگیرید. برگهای بیحال، لکههای غیرعادی، تجمع حشرات، چسبندگی سطح برگ یا وجود دوده روی بخشهای سبز، نیاز به بررسی بیشتری دارند.
نهال تازه خریداریشده را بلافاصله در کنار درختان باغ قرار ندهید. چند روز نخست، برگها و سرشاخهها را بررسی کنید تا نشانهای از آفت یا بیماری مشاهده نشود. این کار بهخصوص زمانی اهمیت دارد که باغ شما جمعیت زیادی از درختان جوان و حساس دارد.
اگر نشانه مشکوکی دیدید، قبل از مصرف سم عکس بگیرید و نمونه را برای تشخیص نگه دارید. ثبت اطلاعات اولیه، انتخاب روش مدیریت را آسانتر میکند.
وقتی برگها سیاه شدند، از همین ترتیب جلو بروید
اگر برگچههای گردو سیاه و چسبناک شدهاند، مراحل زیر را به ترتیب انجام دهید:
- چند برگ جوان را از بخشهای مختلف تاج انتخاب کنید
- پشت برگها را برای پیدا کردن شته بررسی کنید
- وجود عسلک روی برگ و شاخه را بررسی کنید
- مسیر رفتوآمد مورچهها را دنبال کنید
- حضور کفشدوزک و دیگر دشمنان طبیعی را بررسی کنید
- شدت آلودگی را در چند درخت مقایسه کنید
- از برگ و حشره مشکوک عکس نزدیک بگیرید
- قبل از انتخاب سم، نوع آفت را مشخص کنید
این ترتیب کمک میکند باغدار قبل از هر اقدام هزینهبر، علت اصلی را پیدا کند.
مشاوره تخصصی برای انتخاب و خرید نهال گردو
برای دریافت خدمات مشاورهای درباره خرید نهال اصلاح شده و نهالهای شناسنامهدار، همچنین آشنایی با روش صحیح کاشت گردو و انتخاب نهال مناسب، اهمیت زیادی دارد. کارشناسان نهالستان گردو پیوندی کرج میتوانند با توجه به شرایط اقلیمی منطقه، میزان سرمای زمستان، زمان گلدهی، نوع خاک، فضای کشت و هدف شما از احداث باغ، برای انتخاب نهال مناسب راهنمایی لازم را ارائه دهند.
نهالستان گردو پیوندی کرج علاوه بر تخصص در تولید گردو، ارقام مختلف نهال میوه را نیز با هدف تأمین نیاز باغداران و علاقهمندان به کشت انواع درختان میوه عرضه میکند. برای انتخاب بین ارقام مختلف، توجه به اقلیم، کیفیت نهال، زمان کاشت و هدف باغ اهمیت دارد. دریافت مشاوره پیش از سفارش میتواند مسیر انتخاب نهال و شروع کاشت را برای باغدار روشنتر کند.
جمعبندی
حمله خاموش شتهها به برگچه گردو معمولاً با نشانههایی ساده شروع میشود؛ چند حشره ریز، کمی چسبندگی روی برگ، افزایش رفتوآمد مورچهها یا براق شدن غیرعادی سطح برگ. اگر این علائم را نادیده بگیرید، عسلک روی برگها باقی میماند و زمینه برای شکلگیری پوشش دودهای فراهم میشود. در نتیجه، برگ ظاهر سیاه پیدا میکند و فعالیت طبیعی آن نیز تحت فشار قرار میگیرد. به همین دلیل، تشخیص زودهنگام شته اهمیت بیشتری از درمان ظاهری سیاهی برگ دارد.
نویسنده: مهندس نیلوفر محمدی، کارشناس ارشد باغبانی
ویراستار یا تهیهکننده محتوا: دکتر سارا تهرانی
بازبینی علمی: تیم مرکز تخصصی نهالستان گردو پیوندی کرج