- نهال گردو
- نهال پسته
- نهال بادام
- نهال گلابی
- نهال زیتون
- نهال فندق
- نهال آلبالو
- نهال انار
- نهال انگور
- نهال بلوبری
- نهال سیب
- نهال گیلاس
- نهال شاه بلوط
- نهال شلیل
- نهال نارنگی
- نهال شاه توت
- نهال سنجد
- نهال زرشک
- نهال سماق
- نهال نارنج
- نهال انجیر
- نهال موز
- نهال آناناس
- نهال زغال اخته
- نهال لیموترش
- نهال لیموشیرین
- نهال زردآلو
- نهال خرمالو
- نهال گوجه سبز
- نهال ازگیل
- نهال زالزالک
- نهال چیکو
- نهال گواوا
- نهال پاپایا
- نهال توت موزی
- نهال گریپ فروت
- نهال توت
- نهال کیوی
- نهال آلو
- نهال تمشک
- نهال کنار
- نهال پوملو
- نهال کامکوات
- نهال انبه
- نهال هلو
- نهال پرتقال
- نهال فلفل سیاه
- نهال به
- نهال عناب
برگ‌های هلو باد کرده و قرمز شده‌اند؟ درمان فوری بیماری پیچیدگی برگ (لب‌شتری)
برگ‌های هلو باد کرده و قرمز شده‌اند؟ درمان فوری بیماری پیچیدگی برگ (لب‌شتری)
برگ‌های هلو باد کرده و قرمز شده‌اند؟ اگر پاسخ شما مثبت است، احتمال ابتلای درخت به بیماری پیچیدگی برگ هلو یا لب‌شتری وجود دارد. درمان فوری بیماری پیچیدگی برگ (لب‌شتری) به شناخت زمان آلودگی و چرخه بیماری وابسته است، زیرا زمانی که علائم روی برگ ظاهر می‌شوند، قارچ بخش مهمی از روند آلودگی را پشت سر گذاشته است. عامل این بیماری قارچ Taphrina deformans است؛ قارچی که بیشتر به بافت‌های جوان هلو و شلیل حمله می‌کند و در هوای خنک و مرطوب شرایط مناسبی برای فعالیت دارد.
ظاهر برگ‌های آلوده معمولاً با تورم، ضخیم شدن، پیچ‌خوردگی و تغییر رنگ از سبز طبیعی به قرمز، ارغوانی یا زرد همراه می‌شود. بعضی برگ‌ها بعد از مدتی سطحی خاکستری و مخملی پیدا می‌کنند و سپس زودتر از موعد روی زمین می‌افتند. اگر شدت بیماری بالا برود، سرشاخه‌های جوان نیز آسیب می‌بینند و درخت بخشی از توان رشد و میوه‌دهی خود را از دست می‌دهد. بنابراین دیدن نخستین برگ‌های قرمز و متورم باید یک هشدار جدی برای باغدار باشد، نه صرفاً یک تغییر ظاهری در شاخ‌وبرگ.
چرا برگ هلو ناگهان قرمز، ضخیم و پیچیده می‌شود؟
عامل اصلی پیچیدگی برگ هلو، قارچ Taphrina deformans است. این قارچ روی سطح درخت، جوانه‌ها و بخش‌هایی از شاخه‌ها باقی می‌ماند و فصل مناسب را برای حمله به بافت تازه رشد کرده انتظار می‌کشد. شروع رشد برگ‌های جدید در بهار، فرصت مناسبی برای ورود عامل بیماری به بافت‌های حساس فراهم می‌کند. هوای خنک و مرطوب نیز روند آلودگی را تقویت می‌کند و هرچه برگ جوان مدت بیشتری رطوبت داشته باشد، احتمال ایجاد بیماری بیشتر خواهد بود.
نکته مهم اینجاست که برگ آلوده فقط یک برگ بدشکل نیست. فعالیت قارچ داخل بافت برگ باعث ضخیم شدن و رشد غیرطبیعی سلول‌ها می‌شود و همین اتفاق ظاهر متورم و چروکیده ایجاد می‌کند. تجمع رنگدانه‌های قرمز در سلول‌های آسیب‌دیده نیز رنگ برگ را تغییر می‌دهد. به همین دلیل، اگر درخت هلو در ابتدای فصل به جای برگ‌های سبز و صاف، برگ‌هایی قرمز، گوشتی و پیچ‌خورده تولید کند، باید احتمال پیچیدگی برگ را جدی گرفت.
چرخه بیماری پیچیدگی برگ هلو از زمستان تا شروع بهار چگونه پیش می‌رود؟
قارچ عامل بیماری در فصل گرم شرایط متفاوتی دارد و با آغاز بارندگی‌های پاییز و زمستان دوباره وارد مرحله فعال‌تری می‌شود. اسپورهای قارچ روی بخش‌هایی از درخت باقی می‌مانند و با فراهم شدن رطوبت، آمادگی بیشتری برای آلوده کردن بافت‌های جوان پیدا می‌کنند. در بهار، زمانی که جوانه‌ها باز می‌شوند و برگ‌های تازه شکل می‌گیرند، قارچ فرصت مناسبی برای نفوذ به این بافت‌ها پیدا می‌کند.
باران فقط آب مورد نیاز قارچ را فراهم نمی‌کند؛ قطرات آب می‌توانند اسپورها را نیز در اطراف درخت جابه‌جا کنند. به همین دلیل، یک دوره بارندگی در زمان رشد برگ‌های جوان اهمیت بیشتری نسبت به بارندگی در دوره‌ای دارد که درخت هنوز وارد مرحله رشد فعال نشده است. همین تفاوت زمانی نشان می‌دهد که برنامه کنترل باید پیش از شروع آلودگی اصلی شکل بگیرد.
در واقع، درمان فوری بیماری پیچیدگی برگ (لب‌شتری) بعد از مشاهده علائم شدید، محدودیت زیادی دارد. قارچ در این مرحله داخل بافت برگ فعالیت کرده است و سمپاشی دیرهنگام معمولاً نمی‌تواند همان برگ پیچیده را به حالت سالم برگرداند. منابع UC IPM نیز تأکید می‌کنند که کنترل مؤثر این بیماری به سمپاشی پیشگیرانه در دوره خواب درخت وابسته است و درمان پس از ظهور علائم، اثربخشی لازم را ندارد.
از روی شکل برگ چگونه پیچیدگی برگ هلو را از کمبود غذایی تشخیص دهیم؟
هر برگ قرمز یا پیچیده‌ای الزاماً نشانه بیماری نیست، اما ترکیب چند علامت می‌تواند تشخیص را آسان‌تر کند. پیچیدگی برگ هلو معمولاً با تغییر هم‌زمان شکل، ضخامت و رنگ برگ همراه است. در مقابل، کمبودهای غذایی بیشتر الگوی رنگی مشخصی ایجاد می‌کنند و معمولاً شکل برگ را به اندازه عفونت قارچی تغییر نمی‌دهند.
اگر برگ‌ها حالت بادکرده و تاخورده پیدا کرده‌اند و بخش‌هایی از آن‌ها رنگ قرمز یا ارغوانی دارند، احتمال پیچیدگی برگ بیشتر می‌شود. در موارد شدید، برگ‌ها زودتر از موعد می‌ریزند و درخت مجبور می‌شود برگ‌های تازه دیگری تولید کند. این جایگزینی انرژی زیادی از درخت می‌گیرد و در صورت تکرار بیماری، رشد سالانه و عملکرد میوه نیز افت می‌کند.
| نشانه روی درخت هلو | پیچیدگی برگ هلو | کمبود غذایی |
|---|---|---|
| تغییر شکل شدید برگ | معمولاً دارد | معمولاً کمتر |
| تورم و ضخیم شدن بافت | مشخص | معمولاً ندارد |
| رنگ قرمز یا ارغوانی | شایع | بسته به عنصر غذایی |
| ریزش زودهنگام برگ | در آلودگی شدید | ممکن است رخ دهد |
| ارتباط با هوای خنک و مرطوب | زیاد | مستقیم نیست |
| زمان مناسب کنترل | پیش از رشد برگ | وابسته به علت کمبود |
چرا سمپاشی بعد از پیچیده شدن برگ‌ها نتیجه فوری نمی‌دهد؟
یکی از اشتباه‌های رایج این است که باغدار با مشاهده برگ‌های قرمز و متورم، سریع سراغ سمپاشی می‌رود و انتظار دارد چند روز بعد برگ‌ها دوباره صاف و سبز شوند. چنین انتظاری با چرخه بیماری سازگار نیست. قارچ پس از ورود به بافت برگ، تغییرات سلولی ایجاد کرده و ظاهر برگ را دگرگون کرده است؛ بنابراین سمپاشی دیرهنگام بیشتر برای کنترل شرایط آینده اهمیت دارد و برگ آسیب‌دیده را ترمیم نمی‌کند.
اگر بیماری امسال ظاهر شده است، بهتر است باغدار فصل بعد را هدف قرار دهد. یعنی به جای تمرکز روی نجات برگ‌های کاملاً پیچیده، برنامه پیشگیری سال آینده را از پاییز و زمستان تنظیم کند. این رویکرد تفاوت مهمی میان مدیریت علمی بیماری و واکنش عجولانه به علائم ایجاد می‌کند.
بهترین زمان سمپاشی زمستانه برای جلوگیری از پیچیدگی برگ هلو چه موقع است؟
زمان‌بندی سمپاشی اهمیت زیادی دارد. منابع UC IPM برای درختان حساس، اجرای قارچ‌کش پیشگیرانه را پس از ریزش برگ‌ها و در دوره خواب توصیه می‌کنند. در مناطق مختلف، زمان دقیق ریزش برگ متفاوت است؛ به همین دلیل نمی‌توان یک تاریخ ثابت را برای همه باغ‌ها تعیین کرد. در مناطق سردتر، اواخر پاییز تا ابتدای زمستان و در مناطق گرم‌تر، ممکن است زمان ریزش کامل برگ به اوایل زمستان برسد.
یک نوبت دیگر نیز در اواخر زمستان و پیش از تورم جوانه‌ها می‌تواند در مناطق پربارش یا زمستان‌های بسیار مرطوب اهمیت پیدا کند. هدف این برنامه، کاهش جمعیت عامل بیماری پیش از باز شدن جوانه‌هاست. به محض ظاهر شدن نوک سبز برگ، پنجره مناسب برای برخی برنامه‌های پیشگیرانه بسیار محدودتر می‌شود.
برای انتخاب زمان مناسب، این نشانه‌ها را کنار هم قرار دهید:
- ریزش بیشتر برگ‌های پاییزی
- ورود درخت به دوره خواب
- پیش‌بینی بارندگی‌های زمستانی
- نزدیک شدن به تورم جوانه‌ها
- هنوز سبز نشدن نوک برگ‌ها
قارچ‌کش مسی برای بیماری پیچیدگی برگ هلو چه نقشی دارد؟
ترکیبات مسی در بسیاری از برنامه‌های پیشگیری پیچیدگی برگ هلو جایگاه مهمی دارند، اما انتخاب محصول و مقدار مصرف باید بر اساس برچسب همان فرآورده و مقررات محلی انجام شود. مس زمانی بیشترین ارزش را دارد که پیش از شروع رشد برگ و در دوره مناسب خواب درخت به کار رود. منابع UC IPM نیز ترکیبات مسی را در برنامه‌های کنترل این بیماری مطرح کرده‌اند و بر پوشش کامل شاخه‌ها، جوانه‌ها و بخش‌های درخت تأکید دارند.
مقدار مصرف را نباید از روی توصیه‌های عمومی یا نسخه‌های قدیمی اینترنتی انتخاب کرد. غلظت ترکیبات مسی با فرمولاسیون محصول تفاوت دارد و مصرف نادرست می‌تواند خطر آسیب به گیاه یا تجمع مس در خاک و محیط را افزایش دهد. بنابراین همیشه برچسب محصول، مرحله رشد درخت و شرایط اقلیمی باغ را مبنا قرار دهید.
آیا روغن زمستانه به کنترل پیچیدگی برگ هلو کمک می‌کند؟
روغن باغبانی در برخی برنامه‌ها به عنوان همراه قارچ‌کش مطرح می‌شود و می‌تواند پوشش و ماندگاری برخی ترکیبات را افزایش دهد، اما روغن به تنهایی جایگزین قارچ‌کش مناسب برای کنترل پیچیدگی برگ هلو نیست. UC IPM نیز برای برخی محصولات مسی، همراهی روغن باغبانی را در برنامه‌های مشخص مطرح کرده است.
نکته مهم، سازگاری روغن با محصول مصرفی و مرحله رشد درخت است. زمانی که جوانه‌ها باز شده‌اند یا بافت سبز حساس روی درخت دیده می‌شود، مصرف ترکیبات خاص بدون توجه به برچسب می‌تواند خطر گیاه‌سوزی داشته باشد. بنابراین ترکیب چند ماده فقط به دلیل توصیه‌های عمومی، تصمیم مناسبی نیست.
اگر امسال برگ‌های هلو پیچیده شده‌اند، باغدار چه کاری انجام دهد؟
وقتی بخش زیادی از برگ‌ها درگیر شده‌اند، نخستین اقدام باید ارزیابی شدت بیماری باشد. حذف چند برگ آلوده شاید ظاهر درخت را بهتر کند، اما منابع UC IPM آن را راهکار اصلی کنترل بیماری نمی‌دانند. در واقع، بخش مهم مدیریت به برنامه پیشگیرانه فصل بعد ارتباط دارد.
درخت پس از ریزش برگ‌های بیمار ممکن است موج جدیدی از برگ تولید کند و با گرم و خشک شدن هوا، رشد ظاهری آن بهتر شود. با این حال، بهتر شدن ظاهر درخت به معنای حذف خطر فصل بعد نیست. باغدار باید سابقه آلودگی را ثبت کند و پیش از شروع فصل رشد بعدی، زمان مناسب برنامه زمستانه را مشخص کند.
اگر شدت آلودگی زیاد بوده، کاهش فشار محصول نیز اهمیت پیدا می‌کند. درختی که انرژی زیادی برای تولید شاخ‌وبرگ جایگزین مصرف کرده، ممکن است توان کمتری برای نگهداری بار سنگین میوه داشته باشد. مدیریت بار، آبیاری مناسب و تغذیه متعادل می‌تواند به حفظ توان درخت کمک کند، هرچند هیچ‌کدام جای برنامه پیشگیری بیماری را نمی‌گیرند.
چگونه از تکرار بیماری پیچیدگی برگ هلو در سال بعد جلوگیری کنیم؟
پیشگیری موفق از یک تصمیم واحد تشکیل نمی‌شود. باغدار باید زمان سمپاشی، شرایط آب‌وهوایی، حساسیت رقم و وضعیت رشد درخت را کنار هم ببیند. اجرای قارچ‌کش پیشگیرانه در دوره خواب، مهم‌ترین بخش برنامه برای ارقام حساس به شمار می‌رود و در مناطق پربارش ممکن است تکرار برنامه در اواخر زمستان ضرورت پیدا کند.
انتخاب رقم نیز در بلندمدت اهمیت دارد. برخی ارقام هلو تحمل بیشتری نسبت به پیچیدگی برگ نشان می‌دهند و منابع UC IPM چند رقم مقاوم یا متحمل را معرفی کرده‌اند. البته مقاومت یا تحمل یک رقم به معنی بی‌نیازی کامل از مدیریت نیست و شرایط منطقه، رطوبت و سابقه بیماری همچنان اهمیت دارند.
برای برنامه‌ریزی سال بعد، این ترتیب ساده کمک‌کننده است:
- شدت بیماری امسال را ثبت کنید
- زمان ریزش کامل برگ را یادداشت کنید
- مرحله خواب درخت را برای برنامه زمستانه در نظر بگیرید
- پیش‌بینی بارندگی زمستان و اواخر زمستان را بررسی کنید
- پیش از تورم جدی جوانه‌ها، برنامه پیشگیرانه را با برچسب محصول هماهنگ کنید
- با شروع رشد برگ، وضعیت شاخ‌وبرگ تازه را مرتب بررسی کنید
انتخاب نهال هلو چگونه احتمال دردسر بیماری را در سال‌های آینده کمتر می‌کند؟
انتخاب نهال فقط به سرعت رشد و اندازه میوه محدود نمی‌شود. سابقه رقم، سازگاری با اقلیم و میزان تحمل آن نسبت به بیماری‌ها نیز روی هزینه و مدیریت آینده باغ اثر می‌گذارد. اگر باغدار منطقه‌ای با زمستان و بهار مرطوب دارد، بهتر است هنگام انتخاب رقم، سابقه بیماری‌های قارچی منطقه را نیز در نظر بگیرد.
در زمان خرید نهال هلو، سلامت ظاهری شاخه‌ها، وضعیت جوانه‌ها و اعتبار تولیدکننده اهمیت زیادی دارد. نهال سالم نقطه شروع بهتری برای احداث باغ فراهم می‌کند، اما حتی یک نهال سالم نیز در صورت قرار گرفتن در اقلیم مناسب برای بیماری و نبود برنامه پیشگیری، از خطر پیچیدگی برگ در امان نمی‌ماند.
رقم دیرگل و پاکوتاه هلو چه تفاوتی در مدیریت باغ ایجاد می‌کنند؟
رقم و نوع پایه می‌توانند روی زمان رشد، فرم درخت و مدیریت باغ اثر بگذارند. در مناطق دارای خطر سرمای دیررس، زمان باز شدن جوانه‌ها یکی از معیارهای مهم انتخاب رقم است. باغدار باید این ویژگی را در کنار نیاز سرمایی، اقلیم منطقه و سابقه سرمازدگی بررسی کند و تنها به عنوان تجاری یک رقم توجه نداشته باشد.
در برخی باغ‌ها، انتخاب نهال هلو دیرگل می‌تواند با هدف هماهنگی بهتر زمان گلدهی با شرایط اقلیمی منطقه مطرح شود. با این حال، دیرگل بودن به تنهایی ارتباط مستقیمی با مقاومت در برابر پیچیدگی برگ ندارد و نباید این دو ویژگی را یکی دانست.
فرم درخت نیز روی مدیریت شاخ‌وبرگ اثر دارد. نهال هلو پاکوتاه برای باغ‌هایی که مدیریت ارتفاع، هرس و برداشت آسان‌تر اهمیت دارد، می‌تواند گزینه قابل بررسی باشد. تراکم شاخ‌وبرگ، میزان جریان هوا و امکان دسترسی مناسب برای پایش بیماری از موضوعاتی هستند که در طراحی باغ باید کنار ویژگی رقم و پایه قرار بگیرند.
آیا نوع نهال روی هزینه مدیریت بیماری هلو اثر می‌گذارد؟
هزینه واقعی باغ فقط به قیمت اولیه نهال مربوط نیست. تعداد دفعات پایش، هرس، سمپاشی، برداشت و مدیریت شاخ‌وبرگ نیز در هزینه‌های سالانه نقش دارند. رقمی که با اقلیم منطقه سازگاری بیشتری داشته باشد، ممکن است در بلندمدت مدیریت ساده‌تری ایجاد کند؛ البته چنین تصمیمی باید بر اساس مجموعه‌ای از ویژگی‌ها گرفته شود.
هنگام بررسی فروش نهال، بهتر است فقط به اندازه نهال یا تبلیغات مربوط به باردهی سریع توجه نکنید. شناسنامه رقم، پایه، سلامت نهال و سازگاری آن با منطقه اطلاعات مهم‌تری برای شروع یک باغ پایدار هستند.
در باغ‌هایی که هدف تولید محصول با استاندارد بازارهای خاص است، ویژگی‌های میوه و مدیریت سلامت درخت اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند. نهال هلو صادراتی زمانی ارزش عملی بیشتری دارد که رقم انتخابی با اقلیم باغ، بازار هدف و برنامه مدیریتی شما هماهنگ باشد. عنوان صادراتی به تنهایی تضمین‌کننده عملکرد یا مقاومت در برابر بیماری نیست.
قیمت نهال هلو را چگونه در کنار هزینه‌های آینده باغ ارزیابی کنیم؟
قیمت نهال تنها یکی از هزینه‌های شروع باغ است و نباید به تنهایی معیار تصمیم‌گیری قرار گیرد. کیفیت نهال، پایه مناسب، سلامت ریشه، اصالت رقم و سازگاری با منطقه می‌توانند روی هزینه‌های بعدی اثر بگذارند. یک انتخاب ارزان اما نامتناسب ممکن است در سال‌های بعد هزینه بیشتری برای اصلاح باغ، جایگزینی درخت یا مدیریت مشکلات ایجاد کند.
از طرف دیگر، پرداخت مبلغ بالاتر نیز همیشه به معنی انتخاب بهتر نیست. باغدار باید مشخصات فنی نهال را با نیاز واقعی زمین خود مقایسه کند و سپس درباره هزینه تصمیم بگیرد. چنین رویکردی به جای تمرکز صرف بر عدد خرید، ارزش واقعی نهال را در چرخه عمر باغ بررسی می‌کند.
نهالستان چه اطلاعاتی را باید پیش از انتخاب رقم هلو در اختیار باغدار بگذارد؟
نهالستان معتبر باید اطلاعاتی مانند نام دقیق رقم، نوع پایه، ویژگی رشد، زمان تقریبی گلدهی، سازگاری اقلیمی و وضعیت سلامت نهال را شفاف بیان کند. این اطلاعات به باغدار کمک می‌کند میان چند رقم مشابه تفاوت واقعی را ببیند و تصمیم خود را بر اساس شرایط زمین بگیرد.
برای انتخاب درست، پرسیدن چند سؤال ساده از فروشنده نیز مفید است. سابقه رقم در منطقه، میزان سازگاری با سرمای زمستان، زمان گلدهی و ویژگی پایه می‌توانند تصویر دقیق‌تری از آینده باغ ارائه دهند. در مورد بیماری پیچیدگی برگ نیز بهتر است باغدار درباره حساسیت رقم و تجربه کشت آن در مناطق مرطوب پرس‌وجو کند.
آیا درمان فوری بیماری پیچیدگی برگ لب‌شتری بعد از مشاهده علائم امکان‌پذیر است؟
اگر منظور از درمان فوری، صاف شدن همان برگ‌های قرمز و متورم باشد، پاسخ منفی است. قارچ پس از نفوذ به بافت برگ، ساختار سلول‌ها را تغییر می‌دهد و قارچ‌کش دیرهنگام نمی‌تواند ظاهر برگ آسیب‌دیده را به حالت اولیه برگرداند. منابع UC IPM نیز کنترل این بیماری را به اقدامات پیشگیرانه در دوره خواب درخت مرتبط می‌دانند.
اما باغدار هنوز می‌تواند برای فصل بعد تصمیم درستی بگیرد. ثبت شدت آلودگی، بررسی وضعیت درخت و برنامه‌ریزی سمپاشی زمستانه پیش از باز شدن جوانه‌ها، مسیر مؤثرتری برای کاهش خسارت سال آینده فراهم می‌کند. اگر منطقه زمستان مرطوبی داشته باشد، برنامه دوم در اواخر زمستان نیز ممکن است اهمیت پیدا کند؛ البته انتخاب محصول و تعداد دفعات مصرف باید با برچسب همان قارچ‌کش و مقررات محلی هماهنگ باشد.
مشاوره تخصصی برای انتخاب و خرید نهال
برای دریافت خدمات مشاوره‌ای درباره خرید نهال اصلاح شده و نهال‌های شناسنامه‌دار، همچنین آشنایی با روش صحیح کاشت هلو و انتخاب نهال مناسب اهمیت زیادی دارد. کارشناسان نهالستان گردو پیوندی کرج می‌توانند با توجه به شرایط اقلیمی منطقه، میزان سرمای زمستان، زمان گلدهی، نوع خاک، فضای کشت و هدف شما از احداث باغ، برای انتخاب نهال مناسب راهنمایی لازم را ارائه دهند.
نهالستان گردو پیوندی کرج علاوه بر تخصص در تولید گردو، ارقام مختلف نهال میوه را نیز با هدف تأمین نیاز باغداران و علاقه‌مندان به کشت انواع درختان میوه عرضه می‌کند. برای انتخاب بین ارقام مختلف، توجه به اقلیم، کیفیت نهال، زمان کاشت و هدف باغ اهمیت دارد. دریافت مشاوره پیش از سفارش می‌تواند مسیر انتخاب نهال و شروع کاشت را برای باغدار روشن‌تر کند.
جمع‌بندی
برگ‌های بادکرده، قرمز و پیچیده هلو معمولاً نشانه مهمی از بیماری پیچیدگی برگ یا لب‌شتری هستند؛ بیماری‌ای که قارچ Taphrina deformans عامل آن است و در شرایط خنک و مرطوب فرصت مناسبی برای آلودگی بافت‌های جوان پیدا می‌کند. مهم‌ترین نکته در مدیریت این بیماری آن است که باغدار زمان کنترل را با زمان مشاهده علائم اشتباه نگیرد. زمانی که برگ‌ها به شدت پیچیده شده‌اند، قارچ بخش مهمی از آلودگی را پشت سر گذاشته و سمپاشی همان فصل اثر درمانی محدودی دارد.
شناسنامه مقاله :
نویسنده : مهندس نیلوفر محمدی ، کارشناس ارشد باغبانی
نوشته شده توسط : دکتر سارا تهرانی
بازبینی علمی : تیم مرکز تخصصی نهالستان گردو پیوندی کرج / gerdo.org
اخرین به روزرسانی : 1405/06/28